نقش سبک سازی ساختمان در مقابل خطرات و خسارت های زلزله:
در زمان وقوع زلزله، بیشترین خسارت ها و آسیب هایی که زلزله به ما وارد می کند، شامل فرو ریختن ساختمان ها و به دام افتادن افراد داخل ساختمان می باشد. هر اندازه یک سازه انعطاف پذیر باشد، انرژی کمتری برای ممانعت از سقوط آن مورد نیاز است. ساختمان های انعطاف پذیر در زمان لرزش زمین با وجود این که تاب می خورند ولی کمتر سقوط و ریزش می کنند.
هر اندازه یک سازه بلندتر باشد و از تعداد طبقات بیشتری برخوردار باشد، انعطاف پذیر تر می شود. مصالحی که در ساخت یک ساختمان استفاده می شود، نقش بسیار زیادی را در انعطاف پذیر بودن آن دارد. به عنوان نمونه، سازه های بتنی مستعد خسارت های زلزله هستند. استفاده از بلوک هبلکس باعث کاهش بار مرده سازهی بتنی می شود. بلوک هبلکس از چگالی کمتری برخوردار بوده و برای ساخت سازه های در مناطق مستعد زلزله مورد استفاده قرار می گیرد. همراه ما باشید با: خسارت زلزله و مقاوم سازی ساختمان با بلوک هبلکس
آیا سبک سازی سازه موجب جلوگیری از خسارت زلزله می شود؟
استفاده از مصالح سبک در ساخت سازه های ساختمانی تاثیر بسیار زیادی در سبک سازی سازه دارد. البته برخی اصول مهم دیگری هم برای جلوگیری از خسارت زلزله وجود دارند. به این صورت که فاکتورهای بسیار مختلفی برای سبک سازی سازه ها وجود دارند که با رعایت آن فاکتورها می توان بار منفی ساختمان را کاهش داد. از جمله فاکتورهای مورد نیاز برای سبک سازی سازه، می توان به تغییر نقشه ی ساختمان مطابق با رعایت بار ساختمان اشاره کرد. بایستی حداقل میزان استاندارد و تعادل را در استفاده از مواد و مصالح ساختمانی رعایت کرد.
در این حوزه نیاز به استفاده از نظر مهندسین و کارشناسان می باشد. از دیگر فاکتورهای مورد نیاز برای سبک سازی سازه می توان به این موضوع اشاره کرد که، اصول ساختمان سازی را بایستی مطابق با شرایط جغرافیایی و محیطی منطقه ی مورد نظر در نظر گرفت. به عنوان نمونه بررسی قدرت زلزله ی منطقه ای که قصد ساخت سازه را در آن دارید. می توانید تراکم سازه را در نظر گرفته و در قسمت های اصلی سازه، بارهای نقلی را کاهش دهید. این موضوع در زمان بروز حادثه ماهیت سازه را در تنش های زیاد برای تحمل فشارهای زیاد ساختمان افزایش می دهد.
مزیت استفاده از مصالح ساختمانی ضد زلزله مانند بلوک هبلکس در ساخت و ساز:
استفاده از مصالح ساختمانی ضد زلزله مانند بلوک هبلکس موجب افزایش طول عمر سازه ی ساختمان می شود. علاوه بر این موضوع اجرای ساخت و ساز و تکمیل پروژه را سرعت می بخشد. از دیگر مزیت های استفاده از مصالح ساختمانی ضد زلزله مانند بلوک هبلکس در ساخت و ساز می توان به تفاوت قیمت میان مصالح ساختمانی سبک نسبت به مصالح ساختمانی سنتی اشاره کرد. همان گونه که می دانید، قیمت بلوک هبلکس با آجر چندان تفاوتی ندارد، ولی استفاده از هر کدام از این نوع مصالح می تواند بر روی مقوله ی فروش واحد های ساختمانی، تاثیر بسیار زیادی بگذارد.
سازندگان بایستی این موضوع را در نظر داشته باشند که در بیشتر معامله ها، دغدغه ی اصلی خریداران، بحث امنیت سازه است. به همین خاطر استفاده از مصالح ساختمانی ضد زلزله می تواند به عنوان امتیازی مثبت برای فروش به حساب بیاید.
مقاومت بلوک های هبلکس در برابر زلزله
سالیان زیادی است که بلوک هبلکس جایگزین مصالح ساختمانی نظیر آجر شده است. استفاده از این بلوک های سبک موجب کاهش بار مرده ی سازه می شود. کاهش بار مرده ی سازه، باعث کمتر شدن پروسه ی محاسبات فنی ساختمان می شود. این موضوع هم از لحاظ هزینه، اقتصادی تر می شود. در غیر این صورت، بایستی اعضای باربر علاوه بر تحمل نیروهای جانبی، از مقاومت کافی در مقابل بار مرده هم برخوردار باشند. این موضوع نمره ی اعضای باربر را در زمان محاسبات فنی افزایش می دهد. بهترین راهکار برای این کار، استفاده از بلوک هبلکس می باشد.
بلوک هبلکس وزن سازه را سبک تر کرده و به دلیل خاصیت عایقی که دارد، موجب صرفه جویی در منابع انرژی می شود. استفاده از این بلوک ها در ساخت سازه باعث می شود تا سازه به صورت یک جا شامل فاکتورهای متععدی شود. از جمله مهم ترین فاکتورها می توان به عایق شدن دیواره ها در برابر صوت و حرارت اشاره کرد.
یک ساختمان ضد زلزله بایستی چگونه ساخته شود؟
برای جلوگیری از خسارت زلزله، بایستی اقدام به مقاوم سازی ساختمان با مصالح ضد زلزله نمود. بلوک هبلکس یکی از عناصر و مصالح ساختمانی ضد زلزله به شمار می آید. یکی دیگر از مهم ترین گام هایی که باید برای داشتن یک سازه ی مقاوم در برابر زلزله برداشت، طراحی مهندسی و محاسبات دقیق فنی است.
توصیه می شود برای ساخت پروژه ای مهندسی شده در عین حال اقتصادی و محکم از مصالح سبک و در عین حال مقاوم استفاده کرد. به این صورت که، استفاده از آجرهای سنتی و سنگین در ساخت سازه باعث می شود تا هزینه های ساخت ستون و تیرهای باربر برای تحمل وزن ساختمان افزایش پیدا کند. ولی استفاده از مصالح سبک مانند بلوک هبلکس علاوه بر این که باعث پیاده سازی اهداف سازمان نظام مهندسی می شود، برای ساخت سازه های ایمن و سبز بهترین گزینه می باشد.
مراحل ساخت یک ساختمان ضد زلزله به شرح زیر می باشد:
- برای ساخت یک سازه ی مقاوم در برابر زلزله، بایستی از بلوک هبلکس برای سقف و کف استفاده کرد.
- مورد دیگری که برای استفاده از بلوک هبلکس وجود دارد، ویژگی های انواع بلوک های سبک می باشد که هر کدام از آن ها در هزینه ی آن تاثیر گذار است.
- استفاده از پروفیل های سبک و دو جداره برای ساخت و درب پنجره از دیگر اقدامات مقاوم سازی ساختمان برای جلوگیری از خسارت زلزله است.
- بلوک های هبلکس به دلیل دیوار چینی خاصی که دارد به وسیله ی قاب های مخصوص به اعضای باربر وصل می شود. در نتیجه این اعضا در زمان وقوع زلزله، متناسب و هماهنگ با تیر و ستون حرکت می کند و ریزش و فروپاشی دیوارهای سازه کمتر اتفاق می افتد. به دلیل میلگردی که از درون سوراخ های بلوک های هبلکس عبور داده می شود به قاب هایی که اطراف دیوار قرار دارد، جوش می شود، دیوار به یک سطح یکپارچه تبدیل می شود. این دیوار یکپارچه هماهنگ با حرکت های رفت و برگشتی سازه عمل می کند و از بروز خسارت های جبران ناپذیر در ساختمان ها جلوگیری به عمل می آورد.
مشاهده ویدئو : زلزله و جلوگیری از آسیب ساختمان در زلزله
بلوک هبلکس:
امروزه با توجه به پیشرفت در زمینه ی علم و گسترش تکنولوژی مهندسین به فکر سبک سازی سازه ی ساختمان هستند. همین موضوع موجب شده است تا مهندسان اقدام به تولید و طراحی بلوک هایی نمایند که از وزن پایین تری برخوردار باشند. بلوک هبلکس یکی از آن بلوک های سبک می باشد. این بلوک ها به اندازه ای سبک هستند که اگر در داخل آب قرار داده شود، به عمق آب فرو نمی رود و بر روی سطح آب می آید. بلوک هبلکس به نام های بلوک سفید و بلوک aac هم شناخته می شود.
در زمان ساخت این بلوک ها هوای زیادی وارد مخلوط مورد نظر می شود و همین موضوع باعث می شود تا این بلوک سبک شوند. لوله کشی و سیم کشی ساختمانی که در آن از این بلوک ها استفاده شده است، به راحتی صورت می گیرد. چون بلوک های هبلکس به راحتی به وسیله ی اره برش می خورد و پیچ خیلی راحت در آن فرو می رود. ساختمان هایی که با بلوک هبلکس ساخته می شوند، در برابر انواع فشارها و تنش های بیرونی مقاومت بالایی دارند. وزن ساختمان در سازه هایی که از بلوک هبلکس استفاده شده، به مقدار قابل توجه ای پایین می آید. همین امر مقاومت ساختمان را در برابر زمین لرزه بالا می برد. ابعاد و اندازه های بلوک های هبلکس بزرگ تر از مصالح دیگر هستند. راحتی دیوار چینی با بلوک های هبلکس به اندازه ای می باشد که یک کارگر معمولی هم می تواند اقدام به انجام دیوار چینی نماید.
وزن این بلوک ها تقریبا نیم کیلو تا 600 گرم می باشد. این مقدار تقریبا یک سوم وزن آجر فشاری را دارد. حجم یک بلوک هبلکس هم برابر با 20 عدد آجر فشاری می باشد. وزن کم این بلوک ها موجب کاهش بار مرده ی ساختمان شده و سازه را در برابر زلزله مقاوم تر می کند. به همین خاطر این بلوک ها بیشتر در مناطق جغرافیایی مستعد زلزله مورد استفاده قرار می گیرند.
چرا باید از بلوک هبلکس استفاده کنیم؟
ویژگی ها و خصوصیات منحصر به فردی که بلوک هبلکس دارد، موجب شده تا هبلکس محصولی متمایز از دیگر مصالح ساختمانی باشد و علاوه بر افزایش سرعت کار، از ابعاد مناسبی هم برخوردار باشد. این بلوک ها دارای مقاومت و پایداری بالایی هستند و در مقابل حرارت و صدا و جلوگیری از اتلاف انرژی می توانند عایق خوبی باشند. ملات مورد نیاز برای کشیدن یک دیوار با استفاده از این بلوک هاف به اندازه ی یک چهارم حد معمول سایر مصالح ساختمانی می باشد.
از دیگر علت های استفاده از این بلوک ها می توان به مقاومت و استحکام بالای آن ها اشاره کرده که به اندازه ی یک سنگ می باشند. این بلوک ها در برابر انواع فشارهای داخلی و بیرونی به خوبی از خود مقاومت نشان می دهند. وزن کمتر این بلوک ها موجب می شود تا کارگران با سرعت بیشتری کار را جلو ببرند و دیوار چینی را انجام دهند. همین امر در هزینه های کارگر و بنا هم صرفه جویی به عمل می آورد.
استفاده راحت تر از بلوک هبلکس یکی دیگر از دلایل استفاده از آن می باشد. بلوک هبلکس را می توان به وسیله ی اره به آسانی برش داد و یا میخ و پیچ در داخل آن فرو برد. البته در همین راستا ذکر این موضوع از این قاعده مستثنی نمی باشد که از بلوک های هبلکس نمی توان در دیوارهای حمال و باربر استفاده کرد. چون هبلکس از استحکام کمتری در مقایسه با بتن برخوردار است. بهترین مکان برای استفاده از آن دیوارهای داخلی می باشد. بعد از اتمام دیوار چینی کامل باید با آبپاش همه ی قسمت های دیوار بلوک های هبلکس مرطوب کرد. این امر برای اطمینان خاطر از چسبانده شدن ملات ها و هبلکس ها به یکدیگر انجام می شود.
اقدامات ایمنی قبل از ساخت دیوار با بلوک های هبلکس:
برخی اقدامات ایمنی قبل از ساخت دیوار با بلوک های هبلکس برای مقاوم سازی ساختمان وجود دارند که متناسب با نیاز منطقه ی مکانی ساخت، در نظر گرفته می شوند. این اقدامات به این صورت هستند که قبل از کار با مواد محصولاتی که بر پایه ی سیمان ساخته می شوند، بایستی حتما از دستکش های ضد آب و محافظ چشم استفاده کرد. چون ممکن است آسیب های ناشی از حین کار به شکل دائمی باشد. دستکش های ضد آب موجب پیشگیری از بروز آسیب های پوستی مانند حساسیت ها و یا خراش ها بر روی پوست می شود.
از دیگر نکات مهم هم این است که هیچ وقت دیوار ها را به یکباره به اتمام نرسانید. چون اگر ردیف های اولیه به اندازه ی کافی خشک نشود، بلوک های بالایی بر روی آن ها فشار وارد می کند و همین موضوع موجب می شود تا مقاومت دیوار کاهش پیدا کند. از دیگر فاکتورهای مهم در این راستا این است که قبل از سفت شدن بتن از این موضوع اطمینان کافی را حاصل کنید که بلوک های دیوار چینی شده بایستی کاملا خشک شوند.
ترکیبات مورد استفاده در ساخت بلوک هبلکس:
ترکیبات مورد استفاده در ساخت بلوک هبلکس شامل آهک، سیمان، پودر آلومینیوم و سیلیس می باشند. وجود آهک در ترکیبات تولید بلوک های هبلکس موجب افزایش مقاومت آن در برابر صدا و حرارت شده است و به همین خاطر این بلوک ها از خاصیت عایق صدا و حرارت برخوردار می باشند. وجود آلومینیوم هم در ترکیب تولید این بلوک ها موجب تخلخل و ایجاد سلول های هوایی در ان شده است. سیلیسی هم که در ترکیب ساخت بلوک های هبلکس استفاده شده است، به بلوک ها خاصیت غیر اشتعال بودن بخشیده است.
نحوه ی ساخت بلوک های هبلکس به این صورت است که، مواد و مصالح اولیه ی بلوک هبلکس با یکدیگر مخلوط شده و در قالب ها ریخته می شوند. مواد اولیه شامل ماسه سیلیسی، آهک، پودر آلومینیوم، سیمان و آب می باشد. سپس این مخلوط پف می کند و به شکل کیک می شود. بعد از این فرایند، برای ساخت بلوک ها، این مخلوط را در ابعاد مورد نیاز برش می دهند و با استفاده از فشار زیاد در اتوکلاو به عمل می آورند. این بلوک ها در داخل اتوکلاو ها با حرارت بالای 200 درجه ی سانتی گراد و فشار 12 اتمسفر تولید می شوند. این بلوک ها دارای خصوصیات های منحصر به فرد بسیار زیادی هستند که در ادامه به بررسی کامل مزایای استفاده از بلوک هبلکس خواهیم پرداخت.
بررسی خصوصیات و مزیت های استفاده از بلوک هبلکس:
خصوصیات و مزیت های استفاده از بلوک هبلکس به شرح زیر هستند:
- عایق صدا و حرارت: عایق صدا بودن بلوک های هبلکس یکی دیگر از مزیت ها و خصوصیات آن به شمار می آید. به دلیل این که، بلوک های هبلکس دارای بافتی سبک و متخلخل می باشد، به صورت عایق صوتی و حرارتی عمل می کند.
- غیر قابل اشتعال: از دیگر ویژگی ها و خصوصیات بلوک هبلکس می توان به غیر قابل اشتعال بودن آن اشاره کرد. از آن جایی که در ترکیب ساخت آن از سیلیس استفاده شده است، سیلیس موجب کندی انتقال حرارت می شود. همین موضوع خاصیت غیر اشتعال بودن را به بلوک هبلکس اضافه کرده است.
- وزن پایین: وزن پایین و سبک بلوک های هبلکس یکی از مهم ترین و بارزترین ویژگی های آن می باشد. علت وزن پایین بلوک های هبلکس به خاطر نوع فناوری تولید آن و تزریق هوا به بتن تشکیل دهنده ی آن و ایجاد تخلخل به وسیله ی حباب های ریز هوا می باشد. این بلوک ها به راحتی قابل حمل هستند.
- افزایش مقاومت ساختمان در برابر زلزله: استفاده از بلوک های سبک در ساخت و ساز ساختمان موجب می شود تا مقاومت کلی ساختمان در برابر زلزله افزایش پیدا کند. چون بلوک هایی که از وزن پایینی برخوردار هستند باعث می شوند تا بار کلی ساختمان کاهش پیدا کند. کاهش بار هم مقاومت ساختمان را افزایش می دهد. همین موضوع سازه را در برابر زلزله محافظت می کند.
- صرفه جویی در استفاده از مصالح ساختمانی: یکی دیگر از مزیت های استفاده از بلوک های هبلکس صرفه جویی در استفاده از مصالح ساختمانی می باشد. از آن جایی که این بلوک ها از سطح صافی برخوردار هستند، دیگر نیازی به لایه ی گچ و خاک نمی باشد.
- هزینه ی پایین بلوک های هبلکس: از دیگر مزیت های استفاده از بلوک هبلکس، هزینه و قیمت مقرون به صرفه ی آن می باشد. این بلوک ها در کنار خصوصیات بالایی که دارند از قیمت بسیار کمی برخوردار هستند.
- افزایش سرعت کار: سرعت کار با بلوک های هبلکس بسیار بالا است. دلیل افزایش سرعت کار، ابعاد بزرگ بلوک های هبلکس است. این بلوک ها با توجه به این که ابعاد بزرگی دارند، موجب افزایش سرعت کار نسب به دیگر مصالح می شوند. به این صورت که سرعت کار با این بلوک ها تقریبا 5 برابر بیشتر از سایر مصالح می باشند.
- ابعاد بزرگ: ابعاد بزرگ بلوک های هبلکس یکی دیگر از مزیت ها و خصوصیات آن به شمار می آید. ابعاد این بلوک ها نسبت به دیگر بلوک ها بسیار بزرگ است.
دستورالعمل اجرای بلوک هبلکس
کار کردن با لولک هبلکس کار سختی نبوده و نیاز به مهارت و تخصص خاصی ندارد. به این صورت که با در نظر گرفتن ابعاد بلوک ها و سهولت کار با هبلکس، سرعت اجرای آن در مقایسه با سایر مصالح ساختمانی همچون آجر و سفال تا پنج برابر افزایش پیدا می کند. ملاتی که برای اجرای بلوک هبلکس نیاز است، همان ملات ماسه و سیمان است. با در نظر گرفتن این که بلوک های هبلکس یک نوع بتن سبک هستند، از همگونی کاملی با ملات ماسه و سیمان برخوردار است.
نسبت ترکیب ملات مورد نیاز برای اجرای بلوک هبلکس را می توان به پنج یا شش به یک تبدیل کرد. این امر موجب کاهش مصرف سیمان می شود، به خصوص تیغه های مورد اجرایی که با آب و رطوبت در تماس نیستند را می توان از ملات گچ و خاک استفاده کرد. به عنوان نمونه می توان برای صرفه جویی اقتصادی دیوارهای اتاق خواب را از ملات گچ و خاک استفاده نمود. بلوک های هبلکس به هیچ عنوان نم نمی گیرند. با در نظر گرفتن ابعاد و اندازه های آن، همچنین متخلخل بودن بلوک ها بتن سبک، رطوبت و نم به داخل این بلوک ها انتقال پیدا نمی کند.
این بلوک ها قبل از اجرا بایستی کاملا خیس شوند و ملات مصرفی آن با دقت بیشتری تهیه گردد. بعد از اجرا به دیوارهای بلوک، آب داده می شود. با توجه به این که سطح بلوک های هبلکس صاف و صیقلی هستند، در مقایسه با سایر مصالح به اندود گچ و خاک بیش از یک تا دو سانتی متر نیاز نخواهند داشت. به این صورت که در هر طرف آن بلوک ها تقریبا نیم تا یک سانتی متر اندود استفاده می شود. نصب تاسیسات و نماسازی بلوک های هبلکس دقیقا همانند دیگر مصالح می باشد.
خرید بلوک هبلکس:
در بازار فروش بلوک های هبلکس به نام هایACC معروف هستند. کاربرد این بلوک های سبک بیشتر برای دیوارهای داخلی که دارای ضخامت 10 سانتی متر می باشند و در دیوارهای اطرافی که از ضخامت 15 سانتی متری برخوردار هستند، مناسب می باشد. البته به صورت کلی در زمان خرید بلوک هبلکس به این موضوع نهایت دقت را داشته باشید که هبلکس به صورت کلی به دو دسته ی اتوکلاوی و غیر اتوکلاوی تقسیم می شوند.
بلوک های غیر اتوکلاوی از قیمت مناسب تر و پایین تری برخوردار هستند. دلیل قیمت ارزان بلوک های غیر اتوکلاوی به خاطر کیفیت کمتر آن ها نسبت به بلوک های اتوکلاوی می باشد. از دیگر نکات مهم در زمان خرید بلوک هبلکس این است که به ابعاد سفارشی آن نهایت دقت را داشته باشید و لبه های بلوک ها را به صورت کامل بررسی و چک کنید. اضلاع بلوک های هبلکس بایستی صاف بوده و گوشه های قائم داشته باشد. قیمت بلوک هبلکس بسیار اقتصادی و مقرون به صرفه است.
